— Nieuws
Leren van de praktijk: inzichten over transdisciplinair werken
- Geplaatst op:
Hoe kunnen we anders leren en samenwerken aan een duurzame, rechtvaardige toekomst? Rondom die vraag kwamen onderzoekers en professionals samen tijdens de NECTR-bijeenkomst op 4 november. Met bijna 200 deelnemers was het een dag vol energie, nieuwsgierigheid én betrokkenheid.
Maatschappelijke transities en sociale innovaties brengen problemen met zich mee die vragen om een nieuwe manier van samenwerken tussen disciplines en tussen de wetenschap en praktijk. Transdisciplinair werken is noodzakelijk om in deze tijd van transitie naar de circulaire economie sneller tot toepasbare kennis en oplossingen te komen. En op de bijeenkomst gingen we samen aan de slag met deze manier van werken.
Praktijk als leermeester
In de deelsessie Praktijk als leermeester, georganiseerd door Het Groene Brein, verkenden deelnemers de Praktijkgids Transdiscipilinair werken. Ze gingen zelf aan de slag met een actueel vraagstuk van de ReUse Alliance, die regionale pilots start om de reparatie-economie in beweging te krijgen. In deze pilots komen alle zogenoemde ‘7 O’s’ samen: van ondernemers en onderwijs tot overheid en omgeving. De centrale vraag aan de deelnemers: wat is er nodig om deze verschillende spelers zó te laten samenwerken dat de reparatie-economie echt van de grond komt met banen, opleidingen en marktvraag?
Derk Loorbach, DRIFT
Onder begeleiding van een facilitator voerden deelnemers een eerste verkennend gesprek, waarbij ze direct merkten hoe complex het is om samen te werken in een context waarin verschillende talen worden gesproken, belangen uiteenlopen en kip-ei-situaties voortdurend opduiken. Precies die dynamiek liet zien waarom transdisciplinair werken onmisbaar is.
Door gezamenlijk te experimenteren ontstonden waardevolle inzichten over hoe transdisciplinair werken in de praktijk vorm krijgt:
- Het transdisciplinair proces is gezamenlijk, iteratief, beweeglijk en resultaten zijn niet altijd meetbaar.
- Het transdisciplinaire proces vraagt tijd en experimenteerruimte.
- Stevig faciliteren is essentieel: de facilitator bewaakt het algemeen belang.
- Vrijblijvend samenwerken is inspirerend, maar leidt niet altijd tot resultaat. Je hebt zicht op je stakeholders nodig, die gerichter in kleiner verband samenwerken.
- Durf fluide te zijn en mee te bewegen: er zijn duidelijke stappen maar het kan geen vast proces zijn wat je elke keer hetzelfde uitrolt.
- Transdisciplinair werken kan weerstand oproepen: niet iedereen gelooft erin of wil het proces samen aangaan. Deelnemers benoemden dit als een belangrijke uitdaging.
Fundamentele transformatie
Tijdens de bijeenkomst sprak Derk Loorbach (DRIFT) over de noodzaak van een fundamentele transformatie van de wetenschap zelf. Volgens hem zit de academische wereld vast in een regime van tijdelijke contracten, publicatiedruk en neutraliteit, terwijl de wereld juist vraagt om nieuwe vormen van samenwekring tussen wetenschap, beleid en gemeenschap. Tipping points in systemen zijn onvermijdelijk, maar door transdisciplinair te werken kunnen we die verandering actief sturen in de richting van een rechtvaardige en duurzame toekomst. Met dat in ons achterhoofd, stelde Loorbach voor, zou NECTR eigenlijk beter kunnen staan voor het Nationaal Expertisecentrum Transformatief Werken.
Over NECTR
NECTR is een groeiend netwerk rondom transdisciplinair werken waarvan Het Groene Brein één van de initiatiefnemers is. Op een open platform delen we kennis, publicaties en ervaringen rond transdiscpilinair werken.
» Bezoek de website
Deel dit artikel
Blijf op de hoogte
Wil je als eerste het laatste nieuws over ons werk en ons team ontvangen? Blijf altijd op de hoogte en meld je aan voor onze nieuwsbrief! Schrijf je nu in en mis niets van onze updates!
